| Dane podstawowe | |
|---|---|
| Imię i nazwisko | Marian Włodzimierz Albiński |
| Pseudonim | Ajaks |
| Urodzenie | 25 marca 1892, Kraków |
| Zgon | 21 kwietnia 1978, Warszawa |
| Zawód | polonista, pedagog, literaturoznawca, krytyk, dziennikarz |
| Rola wojskowa | major Wojska Polskiego |
| Działalność | badania psychoanalityczne w literaturze, praca oświatowa |
| Związki lokalne | Wawer — działalność społeczna i muzealna |
| Odznaczenia | Krzyż Niepodległości |
| Miejsce pochówku | cmentarz w Marysinie Wawerskim |
Marian Włodzimierz Albiński był nauczycielem i badaczem literatury, który łączył pracę naukową z działalnością wojskową i społeczną. Jego zainteresowania obejmowały zastosowanie psychoanalizy w analizie dzieł literackich oraz organizowanie życia kulturalnego w regionie Wawra.
Życiorys i wykształcenie
Urodził się 25 marca 1892 roku w Krakowie jako syn Stanisława Albińskiego, mierniczego. Uczęszczał do IV Gimnazjum w Krakowie — do tej samej klasy co Stefan Banach i Witold Wilkosz — a następnie do Gimnazjum im. Sobieskiego. W latach akademickich 1910/1911–1913/1914 studiował na Wydziale Filozoficznym Uniwersytetu Jagiellońskiego.
Podczas studiów otrzymał nagrodę Akademii Umiejętności w Krakowie i odbył podróże naukowe do miast takich jak Monachium, Wiedeń, Zurych, Padwa, Florencja, Rzym i Neapol. Zaangażował się w ruch wolnościowy; należał do Polskich Drużyn Strzeleckich, najpierw w Wiedniu, później w Krakowie. Po wybuchu I wojny światowej wyruszył na front razem z I Brygadą Legionów Polskich.
Działalność zawodowa, wojskowa i społeczna
Po przejściu wydarzeń wojennych współtworzył redakcję "Dziennika Urzędowego Komisariatu Wojsk Polskich w Kielcach" i w 1917 roku został powołany do Komisji Wojskowej Tymczasowej Rady Stanu w Warszawie. W 1922 roku uzyskał doktorat filozofii na Uniwersytecie Warszawskim. W 1924 roku został przydzielony do Wydziału Indywidualizacji Żołnierza w Ministerstwie Spraw Wojskowych, a następnie kierował referatem oświatowo-kulturalnym w Dowództwie Okręgu Korpusu nr 1 w Warszawie.
Wspólnie z Ludwikiem Jekelsem w 1924 roku przetłumaczył "Trzy rozprawy z teorii seksualnej" Sigmunda Freuda. Współpracował z tygodnikiem "Polska Zbrojna" i w latach 1937–1939 wydawał regionalny miesięcznik "Na Straży". Należał do Towarzystwa Naukowego Warszawskiego.
Podczas II wojny światowej wraz ze Stanisławem Krupką zorganizował w Wawrze szkołę zawodową, która działała jako zakonspirowana szkoła ogólnokształcąca. Był kustoszem Regionalnego Muzeum Pamiątek funkcjonującego w Wawrze od listopada 1943 roku. Za zasługi otrzymał Krzyż Niepodległości.
Wybrane prace i zainteresowania badawcze
Albiński publikował prace naukowe i popularne dotyczące literatury, wychowania i psychologii. W jego dorobku pojawiają się teksty o zastosowaniu psychoanalizy w badaniach literackich oraz opracowania dotyczące roli wojska w wychowaniu.
Poniżej wybrane publikacje:
- "Józef Korzeniowski jako pisarz dramatyczny" (1912)
- "Wstęp do badań estetycznych nad powieścią polską" (1914)
- "Symbole niewoli i zmartwychwstania narodu w twórczości Stanisława Wyspiańskiego" (1916)
- "Stan badań psychoanalitycznych w zakresie twórczości literackiej" (1923)
- "Wojsko – szkołą charakterów" (Warszawa, 1927)
- "O pedagogicznem zastosowaniu psychoanalizy" (1930)
- Wspomnienia o Banachu i Wilkoszu (1976)
Marian Albiński zmarł 21 kwietnia 1978 roku w Warszawie i został pochowany na cmentarzu w Marysinie Wawerskim.
