Kościół św. Barbary stoi w zwartej zabudowie pomiędzy placem Mariackim a Małym Rynkiem. Budowlę wzniesiono jako ceglany kościół gotycki o jednej nawie z apsydą od strony wschodniej. Od strony placu Mariackiego fasada jest bezwieżowa i uwieńczona trójkątnym szczytem.
Historia kościoła
Świątynię zbudowano w latach 1338–1402. Pierwotnie pełniła funkcję kościoła cmentarnego, ponieważ plac przed kościołem przez wiele wieków służył jako cmentarz parafialny. W 1583 roku obiekt przekazano jezuitom, a w tym czasie swoje kazania głosił tutaj o. Piotr Skarga.
Po kasacie zakonu jezuitów w 1773 roku kościół przeszedł w ręce Krakowskiej Kongregacji Kupieckiej, a w 1796 roku objęli go bożogrobcy. Do zakonu jezuitów obiekt wrócił w 1874 roku. Pod kościołem pochowany jest o. Jakub Wujek, pierwszy tłumacz Biblii na język polski.
Architektura i wyposażenie
Jest to gotycka budowla ceglana, jednonawowa z apsydą od strony Małego Rynku. Dach jest dwuspadowy, a nad nawą znajduje się barokowa wieżyczka na sygnaturkę przypisywana Franciszkowi Placidi z 1763 roku. W zewnętrznych ścianach wmurowano epitafia, między innymi renesansowe nagrobki Anny i Jerzego Pipanów z połowy XVI wieku.
Wnętrze uległo barokizacji w latach 1688–1692, a wyposażenie wykonano w okresie od 1700 do 1767 roku. Ołtarz główny z lat 1760–1764 zawiera gotycki krucyfiks z około 1420 roku. Na tle późnogotyckich malowideł stoi pełnoplastyczna grupa rzeźbiarska przedstawiająca Modlitwę w Ogrójcu, przypisywaną kręgowi Wita Stwosza, a w kaplicy-wnęce po lewej stronie zachowała się gotycka kamienna Pietà z końca XIV wieku przypisywana kręgowi Mistrza Pięknej Madonny Toruńskiej.
Kaplice, obrazy i instrumenty
W kaplicy poświęconej Matce Boskiej Bolesnej, ufundowanej przez Katarzynę Kotlicką i Kaspra Paulego i poświęconej w 1609 roku, znajduje się obraz Matki Boskiej Jurowickiej. Obraz był czczony w Jurowiczach na Polesiu i w 1886 roku trafił do krakowskich jezuitów. Nad tą kaplicą w 1913 roku wzniesiono pseudorenesansową kopułę z latarnią.
W kościele zachował się gotycki krucyfiks i późnogotyckie rzeźby, a także organy liczące 16 głosów. W zewnętrznej części od strony Małego Rynku przylega kaplica cmentarna zwana Ogrojcem; jej zewnętrzne elewacje posiadają dekoracje rzeźbiarskie, a we wnętrzu mieści się ołtarz z grupą Modlitwy w Ogrójcu.
Klasztor jezuitów i otoczenie
Budynek klasztorny jezuitów wzniesiono w XVI i XVII wieku. W okresach nieobecności jezuitów pełnił różne funkcje, między innymi szpital, liceum i bursa. Klasztor przebudowano w latach 1908–1909 według projektu Józefa Pokutyńskiego.
Od strony południowej do kościoła przylega budynek kurii prowincjalnej Prowincji Polski Południowej Jezuitów, który dominuje nad Małym Rynkiem. Z drugiej strony stoi Dom Nad Bramką z charakterystycznym arkadowym przejściem w przyziemiu. Kościół sąsiaduje także bezpośrednio z kościołem Mariackim.
Informacje praktyczne
- Adres: Mały Rynek 8, 31-041 Kraków — wyznacz trasę w Google Maps
- Godziny otwarcia: pn–nd 7:00–20:00
- Telefon: +48124286786
- Strona internetowa: swbarbara.jezuici.pl
- Ocena w Mapach Google: 4,7 (979 opinii)
